ศูนย์ส่งเสริมและพัฒนาอาชีพการเกษตรจังหวัดนครราชสีมา (พืชสวน)

อาณาจักรพืชสวน

กล่องข้อความ: ดอกชมจันทร์ เป็นไม้เลื้อยในสกุล Ipomoea เช่นเดียวกับผักบุ้งฝรั่ง (Morning Glory) และมีสมาชิกในสกุลเดียวกันถึงกว่า 650 ชนิด ชื่อทางพฤกษศาสตร์ของดอกชมจันทร์คือ Ipomoea    alba L. มีถิ่นกำเนิดอยู่ในเขตร้อนของทวีปอเมริกากลางและอเมริกาใต้ แพร่กระจายอย่างกว้าง ขวาง สามารถพบได้ทั้งในเขตอบอุ่นและเขตร้อนของอเมริกา ประเทศออสเตรเลีย และในกลุ่มประเทศเขตร้อนของทวีปเอเชีย  ขยายพันธุ์ด้วยการเพาะเมล็ด อาจปลูกโดยการหยอดเมล็ดลงแปลงโดยตรง หรือเพาะกล่องข้อความ: เป็นต้นกล้า
เนื่องจากเมล็ดดอกชมจันทร์มีเปลือกหุ้มเมล็ดที่แข็งเพื่อให้เปลือกหุ้มเมล็ดอ่อนตัวจะได้งอกเร็วขึ้นก็ต้องใช้กรรไกรตัดเล็บตัดเปลือกหุ้มเมล็ดตรงก้นเมล็ดด้านที่มีรอยขั้วก่อนนำไปแช่น้ำไว้ประมาณ 12 ชั่วโมง  จากนั้นก็ห่อด้วยผ้าเปียกทิ้งไว้ เพียงไม่กี่วันเมล็ดจะงอกราก นำไปฝังลงในถุงดำที่มีวัสดุเพาะโดยหันด้านที่รากงอกลงไปและให้ปลายเมล็ดอีกด้านโผล่พ้นวัสดุเพาะขึ้นมาเล็กน้อยถัดมาอีกวันก็เห็นต้นเล็ก ๆ ยกเมล็ดลอยขึ้นหลังจากนั้นอีก 4-5 วัน เปลือกหุ้มเมล็ดก็หลุดออกไป ปลดปล่อยใบเลี้ยง
กล่องข้อความ:  
 
 
 
 
 
 
 
ให้คลี่ตัวออกเต็มที่ก่อนที่จะเริ่ม แตกยอดที่มีใบจริง ต่อมาก็มียอดทอดยาวพอจะเลื้อยขึ้นค้างแล้ว รวมเวลาทั้งหมดนับจากเริ่มกระบวนการเพาะประมาณ 21-30 วัน  นอกจากการขยายพันธุ์ด้วยการเพาะเมล็ดแล้วต้นชมจันทร์ยังสามารถขยายพันธุ์โดยการปักชำส่วนของลำต้นได้อีกด้วย
กล่องข้อความ: การปลูก
ต้นดอกชมจันทร์เจริญเติบโตได้ดีในสภาพกลางแจ้งที่มี แสงแดดและในดินที่ร่วนซุย ระบายน้ำได้ดี แปลงปลูก อาจ จะยกแปลงขึ้นคล้ายกับ แปลงผักทั่วไปเพื่อป้องกันน้ำขัง วิธีปลูกโดยขุดหลุมปลูก ลึก 15-20 ซม. รองก้นหลุม ด้วยปุ๋ยคอก 200-500 กรัม ต่อหลุม จากนั้นจึงนำต้นกล้า ลงปลูก ระยะปลูกที่ใช้คือ ระหว่างต้น 40-50 ซม. และ ระหว่างแถว 70-100 ซม. ควรทำค้างเพื่อให้ต้นเลื้อย ขึ้น โดยทำค้างคล้ายกับค้าง ถั่วฝักยาวหรือทำเป็นซุ้มใน ช่วง 1 เดือนแรก หลังปลูก ควรให้น้ำวันละ 2 ครั้ง คือ ตอนเช้าและตอนเย็น เมื่อต้นสามารถตั้งตัวได้แล้ว จึงให้น้ำวันละครั้ง หลังปลูก ประมาณ 2-3 เดือน ก็จะ เริ่มออกดอก และพออายุ ประมาณ 2 ปีก็จะให้ดอก น้อยลง ทางที่ดีควรเตรียม เก็บเมล็ดไว้ปลูกต้นใหม่ ทดแทนด้วย
กล่องข้อความ: ดอกชมจันทร์ขนาดรับประทาน
กล่องข้อความ: ปีที่ ๓ ฉบับที่ ๓๖
กล่องข้อความ: ประจำเดือนมิถุนายน ๒๕๕๔

สวัสดีค่ะ ท่านผู้อ่าน

             ไม้เลื้อยดอกสวยรับประทานได้ฉบับนี้ขอนำเสนอดอกชมจันทร์  ปลูกง่ายได้ผลผลิตดี  กำลังเป็นที่นิยมปลูกของเกษตรกรรอบศูนย์ฯ ขายกันทั่วไป 25 ดอก 10 บาท ถือว่าทำกำไรได้ไม่น้อยเลยทีเดียว

หน้า 1

ปีที่ ๓ ฉบับที่ ๓๖

การบำรุงรักษา

เมื่อผลผลิตเริ่มลดลง หรือสังเกตเห็นต้นโทรมจะต้องตัดแต่งให้แตกต้นใหม่ พร้อมกับใส่ปุ๋ยอินทรีย์ หรือปุ๋ยคอกบำรุง พร้อมให้น้ำเช้า-เย็น เพื่อให้ต้นแตกใบอ่อน จากนั้นประมาณ 2 เดือนจึงเริ่มเก็บผลผลิตได้อีกครั้ง กระทั่งต้นมีอายุ 2 ปี จึงเอาออกและปลูกใหม่อีกครั้ง

กล่องข้อความ: การใช้ประโยชน์
ต้นชมจันทร์มีดอกสีขาว สวยงาม บานในเวลาตอน กลางคืน และกลิ่นหอม ในต่างประเทศ เช่นยุโรป และสหรัฐอเมริกาปลูกเป็นไม้ดอกไม้ประดับ แต่บางพื้นที่ของประเทศ ไทย เช่น ภาคใต้ และภาค ตะวันออกเฉียงเหนือ เริ่มมีการนำดอกมารับประทานเป็นอาหารโดยใช้ดอกตูมมาผัดกับน้ำมันกล่องข้อความ: หอย หรือลวกจิ้มกับน้ำพริก ผลการการวิเคราะห์คุณค่าทางโภชนาการของดอกชมจันทร์ พบว่าเป็นผักที่ไขมัน ต่ำมากและมีสรรพคุณเป็นยาระบายอ่อนๆ เหมาะแก่ ผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนัก นอกจากนี้ยังมีธาตุเหล็ก ฟอสฟอรัสและยังประกอบ ด้วยวิตามินต่าง ๆ ได้แก่ วิตามินบี เป็นต้น ซึ่งมีประโยชน์ต่อร่างกาย
กล่องข้อความ: หรืออ่อนเพลีย แทรกเข้ามา ขณะที่เพื่อน บ้านมีอาการปั่นป่วนถ่าย ประมาณ 3 ครั้ง เมื่อลอง ผัดกิน ใหม่โดยคราวนี้ เด็ดเอาเกสรออกหมดทั้ง เกสรที่ติดกับขั้วและเกสรที่ติดกับกลีบดอก  ทานเสร็จ ปรากฏว่า ปกติไม่มีอะไร เกิดขี้น แสดงว่าส่วนของ เกสรมีฤทธิ์เป็นยาระบาย แบบอ่อนๆ กว่าส่วนอื่น ของดอก  ทั้งนี้การออก ฤทธิ์ ของดอกชมจันทร์ มากน้อยต่างกันขึ้นอยู่กับ สภาพร่างกายของแต่ละคนด้วย อย่างที่ชาวบ้าน ว่าคนธาตุหนักและคนธาตุ เบานั้นเอง	
กล่องข้อความ: ดอกชมจันทร์หลายคนบอกว่า..กินแล้วจู๊ด ๆ บางคน บอกว่ากินแล้วท้องเสีย บางคนบอกว่าอร่อยไม่เห็นเป็นไรเลย แต่สำหรับดิฉัน พิสูจน์แล้ว เพราะปลูกเอง ที่บ้านแถมได้รับความ อนุเคราะห์จากเพื่อนบ้าน ซึ่งปลูกไว้หลายต้นด้วย มีดอกให้เก็บได้ทุกวันหากดูแลให้น้ำสม่ำเสมอจะออก ดอกดกมาก เคยลองเด็ด แบบสด ๆ มาผัดประเภท เก็บแล้วผัดเลย ทานไป ประมาณตอนเย็น อร่อย มาก ทานร่วมกันกับ เพื่อนบ้าน พอเช้ามาถ่าย ท้องจนรู้สึกโล่งสบาย แต่ไม่มีอาการ คลื่นไส้ อาเจียนกล่องข้อความ: ปลูกดอกชมจันทร์ต้องมีซุ้มหรือค้างให้เลื้อยด้วย

วิธีรับประทานดอกชมจันทร์

การบำรุงรักษาและการใช้ประโยชน์

สำนักงาน  :    ศูนย์ส่งเสริมและพัฒนาอาชีพการเกษตรจังหวัดนครราชสีมา (พืชสวน)   111   หมู่ 10  ตำบลโคกกรวด   อำเภอเมืองนครราชสีมา   จังหวัดนครราชสีมา  30280  

Phone/Fax : 0-4446-5115,  0-4446-770   http://aopdh06.doae.go.th   E-mail : aopdh06@doae.go.th

ที่ปรึกษา  อนุสร  จันทร์แดง       บรรณาธิการ ชื่นดวงใจ  คงบาล   

กล่องข้อความ: การแก้กรรมคือการแก้ที่ความหลงผิด การแก้กรรมคือการเลิกทำความชั่ว ดังนั้นการแก้กรรมจึงไม่ใช่สำเร็จที่การสะเดาะเคราะห์หรือทำพิธีจากเกจิ.

 พระมหาวุฒิชัย (ว.วชิรเมธี)....